Recall: ook detaillist is verantwoordelijk

Misschien kent u het wel. U ontvangt een brief waarin u wordt verzocht ‘en voor zover nodig wordt gesommeerd’ de inbreuk op de auteurs,- of modelrechten van A en daarmee de verkoop van bepaalde schoenen ‘te staken en gestaakt te houden’. U dient dus de schoenen uit de handel te nemen, wegens inbreuk op auteurs- of modelrechten van A (zeg maar: wegens kopiëren).

 

Ook herkenbaar wellicht: uw leverancier verzoekt u alle schoenen van het merk X met specificaties Y niet langer te verkopen vanwege een aanschrijving die hij heeft ontvangen of een vonnis van een rechter. Moet u hieraan meewerken? Wat gebeurt er met de kosten die u moet maken en kunt u deze kosten voorkomen?

 

Met het terugroepen van inbreukmakende producten uit de handel, oftewel recall, kunt u dus op verschillende manieren te maken krijgen; u wordt zelf aangeschreven door een rechthebbende of uw leverancier is aangeschreven of heeft een negatief vonnis ontvangen op grond waarvan hij u vraagt om de zich nog in uw winkel bevindende artikelen te retourneren.

 

Misverstand

Het is een misverstand dat alleen een producent (of ontwerper) van een product aansprakelijk is voor een inbreuk op auteurs- en/of modelrechten van een ander. Voor het intellectuele eigendom geldt dat elke schakel in de keten, dus ook de detaillist, verantwoordelijk is voor zijn handelingen. Een rechthebbende kan bij inbreuk op zijn rechten kiezen wie hij aanspreekt: de producent, de distributeur, de detaillist, of allemaal.

 

De rechthebbende zal er veelal de voorkeur aan geven, de inbreuk zo dicht mogelijk bij de bron aan te pakken en dus de producent aan te spreken. Immers, als de productie stil komt te liggen, houdt de inbreuk vanzelf op. Maar omdat de producent zich veelal in het buitenland bevindt en zijn gegevens niet bekend zijn, worden vaak andere schakels in de keten aangesproken in de hoop zo de verkoop (in Nederland) stil te leggen en zo eveneens de gegevens van de producent te bemachtigen. Soms bent u, met het verstrekken van de gegevens van uw leverancier en het staken van de inbreuk, van de haak. Dit hoeft echter niet; de rechthebbende kan van iedere betrokkene in de keten ook schadevergoeding vorderen.

 

Schade

In geval van een inbreuk zal u veelal schade lijden, door omzetderving, schadevergoeding die u moet betalen aan de rechthebbende, kosten voor een advocaat etc. Om deze schade te voorkomen is het raadzaam met uw leveranciers schriftelijk overeen te komen (bijvoorbeeld via uw inkoopvoorwaarden) dat uw leverancier in geval van een inbreuk aansprakelijk is voor al uw schade. Het gaat hier om een zogenaamde ‘vrijwaring'. Probeert u verder met uw leverancier overeen te komen dat hij in geval van een recall de transport- en eventuele vernietigingskosten betaalt. Tevens kunt u creditering van de inkoopprijs bedingen.

 

Hoewel dergelijke vrijwaringsclausules in de praktijk niet altijd blijken te werken (omdat veel producenten zich ver weg bevinden en het dan nog maar de vraag is of die producent ook echt ‘thuis geeft' in geval er een beroep wordt gedaan op de vrijwaringsclausule), is het wel aan te bevelen deze clausules bij de koop te bedingen. In veel gevallen zal het u wel uitkomst bieden.

 

Termijn en boete

In de sommatiebrief zal veelal een termijn gesteld zijn waarbinnen de inbreukmakende handelingen gestaakt dienen te worden. Het is niet alleen van belang de verkoop binnen deze termijn te staken, ook het in voorraad hebben van de inbreukmakende schoenen en iedere vorm van reclame dient gestopt te worden. Denk er dus ook aan om aanprijzingen van de schoenen in folders en op internet te verwijderen voor de verzochte datum. Het is overigens niet nodig dat u al aan de consument verkochte schoenen bij de consument gaat terughalen.

 

Indien u zelf bent aangeschreven door de rechthebbende zal deze veelal verlangen dat u een zogenaamde onthoudingsverklaring tekent; een verklaring waarin u aangeeft de verkoop (en het in voorraad hebben, reclame maken etc) te zullen stoppen, op straffe van een forse boete indien u daar niet aan voldoet. Vaak wordt de verkoop van een enkel paar inbreukmakende schoenen of de verspreiding van een enkele folder met daarin een afbeelding van de inbreukmakende schoen al beboet met vele honderden euro's. Bij verkoop van meerdere paren schoenen of bij verspreiding van reclamefolders in een zekere oplage kan het boetebedrag al heel snel heel hoog oplopen. Wees dus alert nadat u een onthoudingsverklaring hebt getekend. Tot het ondertekenen van de onthoudingsverklaring kunt u zonder een boete te riskeren nog verkopen aan de consument. Wel kan de rechthebbende aanspraak maken op de winst die u met die  verkopen hebt gemaakt.

 

 

 

Nanda Ruyters & Daniëlle Verhelst

Advocaat bij AKD Prinsen Van Wijmen

Vakgroep Intellectual Property & Technology

www.akd.nl

nruyters@akd.nl / dverhelst@akd.nl